CÂU CHUYỆN “NGƯỜI ĐI TÌM NHAN SẮC CỦA GỐM”

“Dãy đồ gốm xếp dài trên kệ với những chai lọ, chén dĩa, tráp, đèn. Dáng hình quen thuộc của những món đồ gia dụng trong từng đường nét mộc mạc mà tinh xảo lại gợi đến cái trầm ấm nơi những phòng ăn, bàn trà, gian bếp của những gia đình quý tộc xưa. Không có những thiết kế quái lạ, không nghiêng về một dấu ấn riêng của văn hoá Đông hay Tây; giữa hàng gốm tân thời chỉ thấy cái phong cách riêng biệt mà thống nhất của chính cá thể sáng tạo, cùng cái phong vị thủ công đã vơi đi gần hết giữa kỷ nguyên của hàng hoá công nghiệp. Nhưng, hơi thở của tất cả những tạo hình dung dị, của cả những phá cách tinh tế ở miệng chén, thân chai đều như đang khiêm nhường im lặng. Chỉ có màu men “lên tiếng”. Nước men sáng bóng, trong trưng. Cận cảnh, mỗi một món hàng cùng bộ lại mang một “gương mặt” khác, một lộ trình màu sắc khác. Cũng là xanh lơ, cũng là nâu đất, cũng màu nhạt dần từ miệng chén.., nhưng diễn biến nào đó của lửa, của nhiệt, của những góc sáng – khuất ở từng món đồ trong lò nung hoả biến đã tạo ra những tác phẩm độc nhất. Tôi nâng lên, nhìn gần hơn những nốt li ti trên bề mặt một chiếc ly gốm. Màu men càng sáng, càng trong, những nốt nhỏ khi thưa khi nhặt trên chính bề mặt ấy càng giống một biểu tượng nghệ thuật sinh động. Bởi nó… bất toàn.

Như đọc được ý nghĩ của tôi, Thuỳ Mai vẫn lặng lẽ đi giữa những kệ gốm nãy giờ chợt lên tiếng: “Ừ, còn mấy lỗ nhỏ này là do đất thở…”.

Yêu

“Đất thở” – lời phân trần dễ đã nói ngàn lần trong suốt 10 năm làm gốm thủ công, vẫn cứ hồn nhiên và nhiệt thành như thế mỗi lần Phan Thị Thuỳ Mai nhắc lại với một vị khách mới. Bước vào nghề gốm, mải miết đi tìm đến “trầy vi tróc vẩy” một cách làm men tối ưu, độc quyền, và kiên quyết làm gốm thủ công cho đến khi páht triển được thương hiệu Gốm Đông Gia nổi tiếng thế giới; mọi câu chuyện cơ duyên ở người đàn bà này như đều được kể từ cái hồn nhiên và nhiệt thành ấy.

Thuỳ Mai không sinh ra ở làng gốm, cũng không học mỹ thuật. Chị tốt nghiệp Đại học Ngoại thương TP HCM, trở thành một … biên tập viên mảng sách văn hoá ngày ra trường rồi bước thêm một bước vào nghệ thuật từ ngày hợp tác với một cô bạn người Nhật, mở một phòng triển lãm tranh. Thuở hai mươi mấy đầy hăm hở, hồi đó khoảng năm chín mấy, chị vừa làm sách, vừa tổ chức triển lãm tranh, giao lưu với nghệ sĩ. Phòng triển lãm luôn có khách. Thời gian đó, là một kẻ ngoại đạo, Mai dần hoà vào đời sống mỹ thuật Sài Gòn, lặng lẽ đến tham quan mọi cuộc triển lãm tranh trong thành phố. Một lần tình cờ ghé vào một triển lãm tác phẩm gốm Raku ở Bảo tàng Lịch sử TP HCM, chị bị “níu” lại bởi những dòng chữ nhỏ do chính hoạ sĩ đính bên dưới tác phẩm, ghi lời chú ngắn cho từng tượng gốm. Tranh ký tên một hoạ sĩ người Pháp lời chú viết bằng bằng tiếng Pháp. Lần đầu thấy cách làm ấy, lại mới học tiếng Pháp, chị Mai đứng lại dịch từng câu. Những chia sẻ ngắn viết bằng thứ ngôn ngữ xa lạ ấy khiến chị giật mình, cảm giác thân thuộc. Nhìn tên hoạ sĩ – Francois Jarlov, biết đó là người mình chưa từng gặp, chị vội lấy tấm danh thiếp “làm tin”. Vài ngày sau, chị gọi điện, bắt chuyện bằng việc… mời anh triển lãm tranh tại phòng triển lãm của mình.

Trong cuộc “trò chuyện mỹ thuật” đầu tiên ấy, Francois vừa quay về Pháp. Khi ấy, với tư cách một hoạ sĩ, nghệ nhân gốm; anh đang tham gia chương trình trao đổi văn hoá do Đại sứ quán Pháp tổ chức, dạy kỹ thuật làm gốm Raku Nhật Bản cho Trường Cao Đẳng Mỹ Thuật Hà Nội. Ngày Francois quay lại Việt Nam, phòng tranh của Mai đã đóng cửa do biến động trong cộng đồng hoạ sĩ – khách hàng hàng người Mỹ sau sự kiện 11/9. Dự định hợp tác làm triển lãm bất thành, biết Mai có làm sách, anh chia sẻ rồi mời chị hợp tác thực hiện một cuốn sách về gốm Việt Nam. Tâm huyết với văn hoá ở Jarlov hấp dẫn Mai, chị nhận lời.

Có thể bạn quan tâm

Bình phu thê

Mã sp: BPT 01

1.250.000VNĐ
1.500.000VNĐ
-17%

Bình gốm men kính01

Mã sp: BK01- KT300x200

450.000VNĐ
520.000VNĐ
-14%

Bộ ấm chén gốm sứ men hỏa

Mã sp:

1.350.000VNĐ
1.500.000VNĐ
-10%

Tranh gốm Hoa sen

Mã sp:

Liên hệ

Tranh gốm Hoa sen

Mã sp:

Liên hệ

Tranh gốm Hoa sen

Mã sp:

Liên hệ

Tranh đồng quê

Mã sp:

Liên hệ

Bình giọt ngọc

Mã sp:

Liên hệ
Siêu thị gốm sứ các loại
zalo chat